AixmiNews.gr - H Ηλεκτρονική εφημερίδα των Μεγάρων, της Νέας Περάμου και της Δυτικής Αττικής

17.07.2018

Ο καιρός μας

836ANTONIOU

Γράφει η Αναστασία Αντωνίου - Τσίγκρη

Εικαστικός - Ζωγράφος

Σύμφωνα με τον όρο φορμαλισμό η ανάλυση της φόρμας του έργου τέχνης αφορά στα καθαρώς οπτικά του στοιχεία.
Ρόλος αυτού του είδους της ανάλυσης είναι ο εντοπισμός των στοιχείων της φόρμας και η επεξήγηση της σύνθεσης του έργου.
Τα σημαντικότερα στοιχεία της φόρμας είναι οι γραμμές,το χρώμα, το σχήμα, ο χώρος, και η υφή.
Μια επιτυχημένη ανάλυση ενός έργου τέχνης πρέπει να απαντά στο ερώτημα ποια είναι η σύνθεση του έργου;
Η σύνθεση όλων των παραπάνω στοιχείων αποτελούν τη φόρμα του από την οποία πηγάζει η εκφραστικότητα του.
Τα φορμαλιστικά έργα τέχνης φέρουν πολλές ονομασίες. Σύγχρονη τέχνη, αφηρημένη τέχνη, avant-garde. Εδώ παρουσιάζονται στην φιλοσοφική τους διάσταση.
Ένα από τα δείγματα κατά την άποψη μου που αποδεικνύει την φορμαλιστική τέχνη είναι η σύνθεση κίτρινο -μπλε και κόκκινο.
Ενώ την «καθοριστική φόρμα» αναδεικνύουν οι απλές γεωμετρικές γραμμές και τα βασικά χρώματα.
Για τους ρομαντικούς στην φόρμα ενυπήρχε η ίδια η ουσία της τέχνης. Για τους συμβολιστές και τους ιμπρεσιονιστές είχε την ανώτατη δύναμη να επικοινωνεί τις προθέσεις του καλλιτέχνη.
Για τους εξπρεσιονιστές ήταν ο λόγος ύπαρξης, το νόημα της τέχνης ενυπήρχε στην φόρμα.
Πρώτος ο Πλάτωνας εισήγαγε την ιδέα της φόρμας. Η μορφή της το μόνο κοινό στοιχείο και στα αισθητά και στα νοητά.
Η σκέψη του Πλάτωνα αποτέλεσε τη βάση της αισθητικής - της μελέτης του ωραίου.
Ο Αριστοτέλης πίστευε ότι η κάθαρση μπορεί να επιτευχθεί μόνο εάν το έργο κυριαρχείται από τη φόρμα του.
Ο Ιμμανουελ Καντ από την άλλη κυρίως ενδιαφερόταν για την έννοια της καθολικότητας.
Ο φορμαλισμός έφτασε στο απόγειο του την εποχή του μοντερνισμού 19ος αιώνας- μέσα 20ου αιώνα .
Δεν είναι τυχαίο ότι εδώ σε αυτήν την περίοδο εμφανίζονται αφαιρετικά έργα τέχνης.
Όπως συμβαίνει με κάθε καλή κοινωνική θεωρία, έτσι και ο φορμαλισμός έχει υπάρξει στόχος έντονης κριτικής.
Η μεγαλύτερη πρόκληση ήρθε από τον μεταμοντερνισμό και την εννοιολογική τέχνη.
Με τον πρώτο να καταλήγει κάθε έννοια του απολύτου και την δεύτερη να προάγει την εννοιολογική βαθύτητα ως κυρίαρχο ζητούμενο της σύγχρονης τέχνης.
Σήμερα ζούμε στην απόλυτη εποχή του «μετά» καλούμενοι να υπερβούμε ακόμα και τον ίδιο τον μοντερνισμό εντασσόμενοι απέναντι στην έννοια της φόρμας.