AixmiNews.gr - H Ηλεκτρονική εφημερίδα των Μεγάρων, της Νέας Περάμου και της Δυτικής Αττικής

24.09.2018

Ο καιρός μας

836ANTONIOU

Γράφει η Αναστασία Αντωνίου - Τσίγκρη

Εικαστικός - Ζωγράφος

Πώς κρίνουμε άραγε ένα έργο τέχνης; Δεν αναφερόμαστε στη χρηματική αξία του. Το κρίνουμε για την φόρμα του, για τα δομικά του στοιχεία. Αυτό που στην τέχνη ονομάζουμε φορμαλισμό.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση στην τέχνη γέννησε την επιστήμη της τέχνης, την κριτική της τέχνης, καθώς και ένα συγκεκριμένο είδος τέχνης το οποίο επικεντρώνεται στην οπτική, στην αισθητική του ποιότητα.
Θα μπορούσα να γράψω άπειρες σελίδες για τον φορμαλισμό. Θα μπορούσα να σταθώ ώρες μπροστά σε ένα έργο και να το θαυμάσω για τα δομικά του στοιχεία.
Δεν με εμπνέει η αξία του... Με συναρπάζει το υλικό που διαθέτει.
Ο φορμαλισμός εμπερικλείει το κεντρικότερο ερώτημα όλων. Τι είναι τέχνη; Πώς μπορούμε να ξέρουμε ότι αυτό που έχουμε μπροστά μας είναι ένα πραγματικό αριστούργημα; Υπάρχει ένας καθολικός τρόπος αποτίμησης της ποιότητας ενός έργου;
Πολλοί πιστεύουν ότι υπάρχει. Αξιώνουν ότι η καλλιτεχνική αξία εμπεριέχεται στα δομικά στοιχεία, τα οποία μπορούν να μετρηθούν με τρόπο επιστημονικό αποδεικνύοντας παράλληλα την ίδια την ουσία της ανθρώπινης δημιουργικότητας.
Τι είναι φορμαλισμός και ποια συνθετικά στοιχεία φέρνει στο προσκήνιο.
Σύμφωνα με τις φορμαλιστικές αρχές κάθε φορά που αναζητούμε το βαθύτερο νόημα ενός έργου τέχνης, χάνουμε την ουσία του. Οτιδήποτε αφορά τους συμβολισμούς και τις έννοιες είναι δευτερεύον σε σχέση με τα στοιχεία που καθορίζουν τη μορφή του, τις γραμμές, τα σχήματα, τα χρώματα και τις πινελιές.
Αυτά είναι τα μόνα τα οποία μπορούν να αποτελέσουν ένα μέτρο σύγκρισης ώστε να έχουμε καθολική κατανόηση του καλλιτεχνικού φαινομένου. Επιπλέον επικεντρώνοντας σε αυτά τα στοιχεία καθιστούμε την ίδια την τέχνη μια αυτόνομη σειρά της ανθρώπινης δημιουργικότητας.
Μοναδικός σκοπός της τέχνης οφείλει να είναι η δομική της ομορφιά. Το μοναδικό κίνητρο της καλλιτεχνικής δημιουργίας δεν μπορεί να είναι άλλο από τα δομικά της στοιχεία.
Είναι αλήθεια και πραγματικότητα ότι «η τέχνη για την τέχνη είναι χωρίς σκοπιμότητα, διότι κάθε σκοπιμότητα διαστρέφει την τέχνη».